کود فروت ست: مقدار و نحوه مصرف کود فروت ست

کودهای فروت‌ست (Fruit Set Fertilizers) نقش مهمی در افزایش تشکیل میوه، بهبود جوانه‌زنی، گلدهی و کاهش ریزش گل و میوه در درختان میوه دارند. این کودها معمولاً ترکیبی از عناصر بور (B)، روی (Zn) و گاهاً نیتروژن یا آمینواسید هستند و به‌صورت محلول‌پاشی پس از برداشت و یا پیش از تورم جوانه‌ها استفاده می‌شوند. استفاده صحیح از این کودها، عملکرد باغ را به شکل محسوسی بهبود می‌دهد.

فروت ست یک کلمه لاتین به معنای تنظیم کننده میوه است. در حقیقت مراحل تشکیل میوه در درخت را فروت ست می گویند. فروت ست کودی است که با تامین عناصر غذایی مورد نیاز برای گلدهی گیاه باعث افزایش گل دهی و کاهش سال آوری درختان میوه می شود. کود فروت ست حاوی عناصر روی، بر و نیتروژن است که هر سه این عناصر در تلقیح، گرده افشانی و تشکیل میوه نقش به سزایی دارند.

معمولا کود فروت ست در ۲ الی ۳ مرتبه در طول یک سال رشدی درخت استفاده می شود. اولین مرحله استفاده از این کود بعد از برداشت میوه می باشد و مرحله دوم نیز اول فصل بهار زمان تورم جوانه ها و سومین مرحله نیز زمان باز شدن برگهای درختان انجام می شود.کود فروت ست علاوه بر افزایش کمیت محصول سبب افزایش کیفیت محصول نیز می شوند. در بعضی منابع به کود فروت ست کود بهاره نیز گفته می شود.

در صورت تمایل می توانید پادکست مربوط به این مقاله رو گوش دهید :

جهت آشنایی با بهترین نوع کود ضد تنش برای گیاهان مقاله مربوطه را مطالعه نمایید.

• حلالیت بسیار بالا و قابلیت جذب فوق العاده
• ترکیب متناسبی از نیتروژن، روی، بور، منگنز و پتاسیم
• دارای ۸% اسید آمینه
• افزایش گلدهی و میوه دهی و کاهش سال آوری
• بهبود گرده افشانی  و لقاح
• تنظیم هورمون های رشدی گیاه مثل اکسین، جیبرلین و غیره
• افزایش مقاومت در برابر آفات و بیماری ها و تنش های محیطی
• افزایش رشد رویشی به دلیل وجود عنصر نیتروژن
• انتقال بهتر کربوهیدرات و افزایش زنده‌مانی دانه گرده
• افزایش جوانه زنی دانه گرده و طویل شدن لوله گرده
• افزایش تشکیل میوه و بذر
• تغییر ترکیب قند موجود در شهد و جذب بیشتر حشرات گرده افشان
• بهبود سطح اکسین و جلوگیری از ریزش میوه

خرید کود فروت ست باعث بهبود فتوسنتز در درختان می شود.

مصرف فروت‌ست باید با توجه به نوع محصول، سن درخت و شرایط اقلیمی انجام شود، اما به‌طور کلی:

مقدار توصیه‌شده (عمومی)

2 تا 3 کیلوگرم در هزار لیتر آب برای درختان بالغ (به‌صورت محلول‌پاشی). برای درختان جوان‌تر، مقدار 1.5 تا 2 کیلوگرم در هزار لیتر کافی است. برای باغات پسته، زیتون، سیب، گلابی، هلو، انگور، مرکبات و گردو، استفاده دقیق مطابق با توصیه کارشناسی بر اساس آنالیز برگ توصیه می‌شود.

نحوه مصرف کود

بهترین روش مصرف فروت ست به صورت محلول پاشی می باشد زیرا در این روش هم میزان مصرف کود ما کمتر می شود و هزینه باغدار کاهش می یابد و هم اینکه از طریق محلول پاشی جذب بهتر صورت می گیرد. تنها به صورت محلول‌پاشی برگی روی شاخساره، برگ و جوانه‌ها اسپری می‌شود. از آب سبک و فاقد بی‌کربنات استفاده شود (EC کمتر از 1). محلول‌پاشی باید به‌صورت یکنواخت و کامل روی قسمت‌های سبز انجام شود.

مقدار مصرف فروت ست در ۲۰ لیتر آب

مقدار مصرف کود فروت ست در ۲۰ لیتر آب، معمولاً بین ۴۰ تا ۶۰ سی‌سی است؛ یعنی به‌طور میانگین ۲ تا ۳ سی‌سی برای هر لیتر آب. محلول‌پاشی باید به‌گونه‌ای انجام شود که برگ‌ها و شاخه‌های جوان به‌خوبی خیس شوند، اما محلول از روی آن‌ها چکه نکند. با این حال، چون غلظت عناصر و ترکیبات در برندهای مختلف متفاوت است، دوز درج‌شده روی برچسب محصول همیشه اولویت دارد.

مقدار مصرف فروت ست برای هر درخت

برای درختان میوه بالغ، معمولاً حدود ۲ تا ۵ لیتر محلول آماده برای هر درخت کافی است؛ این مقدار به سن، حجم تاج درخت، نوع محصول و تراکم شاخ‌وبرگ بستگی دارد. درختان جوان و کم‌حجم به محلول کمتری نیاز دارند و برای درختان بزرگ و پُرتاج، میزان محلول مصرفی افزایش پیدا می‌کند. نکته مهم این است که فروت ست به‌صورت محلول‌پاشی یکنواخت روی تاج درخت استفاده شود تا جذب عناصر ریزمغذی، بور، روی و سایر ترکیبات آن بهتر انجام گیرد.

مقدار مصرف فروت ست در هکتار

به‌صورت معمول، برای یک هکتار باغ حدود ۲ تا ۴ لیتر کود فروت ست در ۱۰۰۰ تا ۱۵۰۰ لیتر آب مصرف می‌شود. این مقدار با توجه به نوع درخت، تعداد درخت در هکتار، حجم تاج و روش محلول‌پاشی قابل تغییر است؛ برای مثال، باغ‌های متراکم یا درختان بالغ ممکن است به حجم آب بیشتری نیاز داشته باشند. بهترین زمان مصرف فروت ست اغلب پس از برداشت محصول، پیش از باز شدن کامل جوانه‌ها و در برخی محصولات پس از تشکیل میوه است؛ اما زمان دقیق مصرف باید با توجه به نوع درخت و برنامه تغذیه باغ تعیین شود.

1. در زمان بدون باد و با رطوبت بالا (صبح زود یا عصر) انجام شود.
2. مخلوط‌پذیری: از اختلاط با مس، گوگرد و روغن‌ها خودداری شود.
3. pH محلول: بهتر است بین 5.5 تا 6.5 باشد تا جذب عناصر حداکثری شود.
4. استفاده با آمینواسید: ترکیب فروت‌ست با آمینواسید یا عصاره جلبک دریایی (مانند محصولات برند گرومان) باعث افزایش جذب بور و روی و تسریع پاسخ فیزیولوژیکی درخت می‌شود.
5. پوشش‌دهی کامل: استفاده از قطرات ریز (اسپری مه‌مانند) برای یکنواختی در محلول‌پاشی ضروری است.

مصرف صحیح در دو زمان کلیدی برای افزایش گل‌دهی و جلوگیری از ریزش میوه مؤثر است:

مرحله بعد از برداشت

حدود 7 تا 20 روز پس از برداشت محصول، زمانی که برگ‌ها هنوز سبز هستند.
هدف: تغذیه جوانه‌های زایشی در حال تمایز و افزایش باردهی سال آینده.

اواخر زمستان تا اوایل بهار (قبل از تورم جوانه)

در درختانی مانند پسته، انگور، سیب، بادام و هلو بسیار مؤثر است.
هدف: تقویت رشد اولیه و کمک به شروع بهتر فصل رشد.

کود فروت‌ست گرومان، ترکیب متناسبی از عناصر نیتروژن، روی، بر، منگنز، پتاسیم و اسید آمینه است و این امکان را برای گیاه بوجود می‌آورد که عناصر غذایی مورد نیاز برای سال آینده را ذخیره و خود را برای ورود به فصل زیستی جدید آماده کند. برای آشنایی با کارآیی کود مذکور، نقش عناصر تشکیل دهنده و کارکرد آنها در گیاه تشریح می‌گردد.

نیتروژن

مصرف نیتروژن و تجمع آمونیوم باعث افزایش تقسیم سلولی و در نهایت افزایش گل انگیزی خواهد شد. نیتروژن سبب تامین هیدرات کربن لازم برای جوانه‌های تازه تشکیل یافته می‌شود و همچنین استفاده  نیتروژن در پاییز  تاثیر بسزایی بر طولانی کردن عمر تخمک در بهار و مقاومت جوانه‌ها به سرما و زنده ماندن آنها در اوایل فصل رشد بعدی دارد.

روی

عنصر روی برای تشکیل کلروفیل و عملکرد فتوسنتز طبیعی ضروری است و مانع ریزیش میوه می‌گردد. بیدار شدن به موقع جوانه‌های رویشی و زایشی و گرده افشانی موفق، مهم‌ترین نقش این عنصر در درختان است. همچنین روی موجب تسریع فعالیت‌های آنزیمی و فتوسنتز می‌شود. این عنصر در متابولیسم نیتروژن، تشکیل رنگدانه، عطر و طعم محصول نقش به سزایی دارد.

بور

عنصر بور یکی از عناصر کلیدی گرده افشانی است و طول عمر دانه گرده و طول لوله گرده مستقیماً به این عنصر وابسته است. همچنین بور بطور غیر مستقیم سبب افزایش قندها در شیره گل و جذابیت بیشتر آنها برای حشرات می‌شود.

منگنز

عنصر منگنز در تولید کلروفیل، فرآیندهای آنزیمی، تولید پروتئین، متابولسیم نیتروژن و … نقش دارد که حضور آن در ترکیب فروت ست کمک زیادی به فعالیت برگ‌ها و تشکیل میوه خواهد کرد.

پتاسیم

وجود.پتاسیم.در کود فروت ست گرومان منجر به افزایش جذب و انتقال سایر عناصر می‌شود. علاوه بر این، پتاسیم باعث فعال نمودن آنزیم‌ها، تنظیم فعالیت روزنه‌ها، افزایش مقاومت گیاه به آفات و بیماری‌ها، کمک به انتقال کربوهیدرات‌ها و افزایش کیفیت میوه می‌گردد.

اسید آمینه: اسید آمینه‌ها در بهبود گرده افشانی، تعداد دانه گرده، افزایش طول لوله گرده، افزایش کیفیت میوه و افزایش سرعت رسیدگی میوه بسیار موثر هستند. همچنین دارای نقش مستقیم در  تولید هورمون‌ها ی رشد و تولید مثل می‌باشند. علاوه بر این اسید‌های آمینه مقاومت گیاه را در مقابل تنش‌های محیطی در زمان تورم جوانه بالا می‌برند.

ترکیبات کود فروت ست

این نکته را در نظر داشته باشید که از ترکیب فروت ست با کودهای حاوی گوگرد و روغن‌های معدنی بپرهیزید. در مناطقی که میزان بور در آب آبیاری و برگ بالا باشد به دلیل مسمومیت عنصر بور بایستی از ترکیب فروت ست  با احتیاط استفاده شود. در هوای گرم تحت هیچ شرایطی محلول‌پاشی انجام نشود.

نتیجه گیری

کودهای فروت‌ست، به شرط مصرف در زمان و دوز مناسب، ابزاری مؤثر برای بهبود تشکیل میوه، افزایش گلدهی و جلوگیری از ریزش میوه‌های تازه‌تشکیل هستند. توصیه می‌شود محصولات دارای جذب بالا، فرمولاسیون پایدار، و همراه با آمینواسید یا عصاره جلبک مانند فروت‌ست گرومان برای نتایج بهتر مورد استفاده قرار گیرند.